Dünya
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun suçunu kabul etmeden ve siyaseti bırakma taahhüdü vermeden Cumhurbaşkanı Isaac Herzog’a af talebinde bulunması, ülke siyasetinde ve hukuk alanında ciddi tartışmalara yol açtı. İsrail muhalefeti, Herzog’dan Netanyahu’nun talebini reddetmesini isterken, hükümetin bazı üyeleri ise affın siyasi istikrarı sağlayabileceğini savunuyor.
Netanyahu, hakkındaki yolsuzluk davaları kapsamında daha önce af talep etmeyi reddetmişti. Ancak dün Cumhurbaşkanlığına iletilen 14 sayfalık af başvurusunda, suçunu kabul etmeden ve siyasetten çekilmeyi taahhüt etmeden affedilmesini istedi. Netanyahu’nun mahkum olması halinde hapse girme ihtimali bulunuyor.
Affın bedeli ve siyasi tartışma
İsrail yasalarına göre cumhurbaşkanı yalnızca suçu kabul eden kişilere af verebiliyor. Cumhurbaşkanlığı çevrelerinde, affın koşulsuz olmayacağı ve Netanyahu’nun siyasi bir bedel ödemesi gerektiği konuşuluyor. Herzog’un, affı kabul etmesi durumunda Netanyahu’nun belirli bir süre görevden çekilmesini ve tartışmalı yargı reformu sürecinin durdurulmasını şart koşabileceği belirtiliyor.
Herzog’a yakın isimler, Cumhurbaşkanı’nın af talebine “koşulsuz evet” demeyeceğini ve Netanyahu’nun siyasete devam etmesine izin verilmeyeceğini dile getiriyor. Ancak affın, 2026 Ekim seçimlerinden sonra Netanyahu’nun geri dönmesine engel teşkil etmeyeceği öngörülüyor. Cumhurbaşkanlığı Ofisi ise iddiaları yalanlayarak, “Talebin değerlendirilmesine başlanmadı. Dosya hâlen ilgili kurumlardan görüşlerin toplanması aşamasında” açıklamasını yaptı ve Herzog’un hiçbir tarafın baskısına boyun eğmeyeceğini vurguladı.
Erken seçim formülü ve Trump etkisi
Netanyahu’ya yakın kaynaklar, başbakanın siyaseti bırakmayı düşünmediğini belirterek, af başvurusunun ABD Başkanı Donald Trump ile koordinasyon halinde yapıldığını aktardı. Trump, 13 Kasım’da Herzog’a Netanyahu’nun af edilmesini isteyen bir mektup göndermişti. İsrail medyası, affın erken seçim karşılığında kabul edilebileceğini öne sürerken, Netanyahu’nun yardımcıları ise “Ya koşulsuz af olur ya da dava sonucunu bekleriz” açıklamasında bulundu.
Adalet Bakanlığı kaynakları, Netanyahu’nun talebinin affı değil, yargılamanın iptali veya davalardan aklanma talebi olduğunu ifade ediyor. Hükümet, tartışmalı yargı reformlarının güçler ayrılığını artıracağını savunurken, muhalefet reformların yargının hükümet kontrolüne alınmasını amaçladığını belirtiyor.
Medya ve kamuoyu tepkisi
İsrail gazetesi Haaretz, af talebini “benzeri görülmemiş bir küstahlık” olarak nitelendirerek, bunun toplumsal barışı sağlama girişimi değil, affı adalet mekanizmasını bypass etme hamlesi olarak değerlendirdi. Gazeteye göre, afın kabulü, devlet kurumlarına saldırı ve siyasi baskının ödüllendirileceği mesajı verebilir.
Herzog: İsrail’in çıkarını göz önünde bulunduracağım
Cumhurbaşkanı Herzog, af konusunda “İsrail’in çıkarını düşünerek karar vereceğini” belirtti. Herzog, şiddet içeren söylemlerin kendisini etkilemeyeceğini, saygılı diyaloğun ise sürece katkı sağlayacağını vurguladı.
Netanyahu’nun yolsuzluk davaları
Netanyahu, görevdeyken yargılanan ilk İsrail Başbakanı olarak tarihe geçti. 2019’da açılan davalarda “rüşvet, dolandırıcılık ve görevi kötüye kullanma” suçlamaları bulunuyor. Üç ayrı yolsuzluk dosyası kapsamında yargılanan Netanyahu’nun ilk duruşması 24 Mayıs 2020’de Kudüs Bölge Mahkemesi’nde görülmüştü.
Süreç, İsrail’de hem hukukun üstünlüğü hem de siyasi istikrar tartışmalarını beraberinde getiriyor. Affın kabul edilip edilmeyeceği, haftalar sürebilecek bir hukuki ve siyasi sürecin ardından netlik kazanacak.
Yorumlar (0)
Yorum Gönderebilirsiniz